+ Ana sayfanız yapın! + Favorilerinize ekleyin! Add to Google RSS Kayıt
Ol
e-Bülten Kayıt Giriş Yap
 
 
 
 
Sağlık Paneli Ana Sayfa Yazdır Arkadaşına Gönder
Diyabet Ve Metabolizma / TEDAVİLER Prof.Dr. Temel Yılmaz
 
 
ALT BAŞLIKLAR
Listelenen içerikleri, belli bir alt başlıkta/alt branşta filtrelemek için, aşağıdaki listeden seçim yapabilirsiniz.

+ Tüm Alt Başlıklar + Genel Konular






TEDAVİLER: Kolesterol ve Kalp sağlığı

İçerik Eklenme Tarihi: 24.03.2009 14:38:56

Yazar
Prof.Dr. Temel Yılmaz

Paylaş ve Kaydet

Kan dolaşımında ve hücre yapısında bulunan kolesterol, hücrenin dayanıklılığından sorumlu, yaşamsal açıdan önemli yağ benzeri bir maddedir.

Vücut kolesterole ihtiyacı duyar. Ancak kolesterol düzeyinin yüksek olması, kalp krizi ve inme için çok önemli bir risk faktörünü oluşturuyor

Kolesterol, temel olarak çoğu donmuş yağlar olmak üzere, diyetimizdeki yağlardan kaynağını alan ve vücudumuzda karaciğer tarafından yapılan bir çeşit yağdır. Kolesterol bazı yiyeceklerde bulunur, fakat kandaki kolesterolün %75’i vücudumuzda yapılan kolesterolden sağlanır.

Kanımızda iki çeşit kolesterol vardır
• LDL Kolesterol: Halk arasında “kötü kolesterol” olarak bilinir. Damar duvarlarında kolesterolün birikmesine neden olur.
• HDL Kolesterol: “İyi kolesterol” olarak tanınan HDL kolesterol, bir işçi gibi çalışarak damar duvarında biriken kötü kolesterolü temizler. Bu nedenle kandaki düzeyinin 35 mg/dl’nin üstünde olması istenir.


Kandaki kolesterolün %70’ini LDL kolesterol, %30’unu HDL kolesterol oluşturmaktadır. Kalp damar hastalıklarından korunmada ve tedavide amaç, iyi kolesterol düzeyini yükseltmek, kötü kolesterol düzeyini ise düşürmektir. Erkeklerde, sigara içenlerde, hareketsiz kişilerde, HDL kolesterol düzeyinin düşük olduğu bilinmektedir.

Kolesterolü Yükselten Nedenler Nelerdir?
Kolesterol düzeyinin yüksek ya da düşük olmasını belirleyen çok sayıda neden vardır.
• Sağlıksız beslenme (yüksek kalorili ve kolesterolden zengin)
• Yüksek tansiyon (hipertansiyon)
• Diyabet
•  Böbrek, karaciğer, tiroid hastalıkları
• Cinsiyet. Menopoz öncesi kadınlarda kolesterol düzeyi erkeklere göre daha düşüktür. Menopoz ile birlikte LDL kolesterol düzeyi genellikle yükselmeye başlar.
• Sigara, alkol
• Stres
• Hareketsiz yaşam tarzı
 

Kolesterol Yüksekliğinin Zararları Nelerdir?
Kolesterol yüksekliği tek başına bir hastalık değildir ancak ciddi sonuçlara neden olabilir. Damar duvarında biriken ve damar sertliğine neden olan kolesterol şu hastalıkların gelişimine neden olabilir:
• Koroner kalp hastalığı / Kalp krizi (enfarktüs)
•  İnme (beyin damarlarında tıkanıklık)
• Dolaşım hastalıkları

Kolesterol yüksekliğine bağlı sorunlar ortaya çıktığı zaman geç kalınmış olabilir. Bu nedenle, kan kolesterol düzeyini normal sınırlar içinde tutmak, yükselmişse düşürmek büyük önem taşır. Yüksek olan kan kolesterolünü düşürerek ilerlemekte olan damar sertliğini durdurmak mümkün. Ek olarak, kalp krizi geçirme riskini azalttığı da kanıtlanmıştır.
      
Yüksek Kolesterol
Koroner kalp hastalığının risk faktörlerinden birisi olan yüksek kolesterolün, kan damarları içinde depo edilerek zamanla damarların tıkanmasına neden olması kan akışını kısıtlamakta, göğüs ağrısı yada kalp krizine yol açabilmektedir. Bir kişide, kan yağları yüksekliği tanısı konulabilmesi için o kişide en az iki ölçümde yüksek düzeylerin saptanmış olması gerekir.
Kolesterol, trigliserid, HDL kolesterol ve LDL kolesterol düzeylerinizi biliyorsanız, aşağıdaki tablodan normal, sınırda veya yüksek olup olmadığınızı öğrenebilirsiniz.
Arzu edilen düzeylere sahipseniz, yılda bir kez tahlillerinizi tekrarlatmanızda fayda vardır, ancak sınırda veya yüksek düzeylere sahipseniz beslenme planınızı uygulamada daha dikkatli olmanız ve vakit geçirmeden doktorunuz ve beslenme uzmanınız ile görüşmeniz gerekmektedir.

Kalp Sağlığınızı Koruyacak Bir Beslenme Planı Nasıl Olmalıdır?
Bunun için;
• Yağ, özellikle doymuş yağ tüketimini azaltın.
• Çoklu doymamış ve tekli doymamış yağ kaynaklarını ılımlı ölçülerde tüketin.
• Alkol içmeyiniz, içiyorsanız da miktarını azaltın.
• Tuzu azaltın.
• Posalı yiyecekler yiyin.
•  Kilonuz fazla ise, zayıflayın.

Yağ Tüketiminin Azaltılması
Yağlar yüksek enerji veren besin öğeleridir. Diyabetli olan veya olmayan kişilerde, sağlıklı beslenmenin önemli bir kuralı yağ tüketiminin azaltılmasıdır.

Yağ tüketiminin azaltılması ile;
•  Vücut ağırlığınız azalır,
•  Kan kolesterol düzeyiniz düşer,
• Kalp hastalığı için risk azalır,

Beslenmemizdeki Yağ Nereden Geliyor?
Beslenme yolu ile tükettiğimiz yağ görünen ve görünmeyen yağlardan sağlanmaktadır.

Görünür Yağ Kaynakları:
• Yemekleri pişirirken ilave edilen yağlar
• Kahvaltılık margarinler krema, kaymak ve et yağı

Görünmeyen Yağ Kaynakları:
• Süt, yoğurt, peynir gibi yiyeceklerdeki yağ
• Et ve et ürünlerindeki yağ
•  Bisküvi, kek ve pasta içindeki yağ
• Fındık, fıstık, ceviz gibi kuruyemişlerin içindeki yağ
•  Mayonez
•  Hazır yiyecekler içindeki yağ olarak tanımlanabilir.

Görünen Yağ Miktarı Nasıl Azaltılır?
Bunun için;
•  Tereyağı, katı yağ yerine doymamış yağ oranı yüksek bitkisel margarinlerin seçimi ve miktarının azaltılması,
•  Kızartma yerine haşlama veya ızgara pişirme yöntemlerinin kullanılması. Cipslerden sakınılması,
•  Etli yemeklere yağ ilave edilmemesi,
•  Yemeklerin mümkün olduğunca az yağ ile pişirilmesi ve katı yağların kullanılmaması önerilmektedir.

Görünmeyen Yağ Miktarı Nasıl Azaltılır?
•   Balık ve tavuk etini kırmızı ete tercih ediniz. Tavuğun derisinden sakınınız. Kırmızı eti mümkün olduğunca yağsız alın.
•  Et yerine kuru baklagilleri (kuru fasulye, nohut, mercimek vb.) tercih edebilirsiniz.
•  Sucuk, salam, sosis, pastırma gibi yağlı et ürünlerinden sakının.
•  Eğer günde 250 gm’dan fazla süt kullanıyorsanız;  tam yağlı süt yerine yarım yağlı veya yağsız diyet sütlerini tüketin.
•  Süt tozu kullanıyorsanız, yağsız süt tozunu tercih edin.
•  Yağlı peynirlerden (kaşar peyniri, eritme peynirler gibi) kaçınınız. Yarım yağlı peynir tüketin.
•  Diyabetik bireyler için üretilmiş olan çikolata, bisküvi, pasta gibi yiyeceklerden sakının.
•  Mümkün olduğunca ev yemeği yiyiniz. Hazır gıdalardan ve dışarıda yemek yemekten kaçının.

Yağ Türleri
Kan kolesterol düzeyini etkileyen en önemli faktör besinler yolu ile aldığımız yağlardır. Seçtiğiniz yağ çeşidi kan kolesterol düzeyinizi etkilemektedir. Yağlar doymuş ve doymamış yağlar olmak üzere ikiye ayrılırken, doymamış yağlarda kendi içinde tekli doymamış yağlar ve çoklu doymamış yağlar olarak ikiye ayrılmaktadır.

Doymuş Yağ Nedir?
Doymuş yağlar oda sıcaklığında katı olan yağlardır ve vücutta kolesterol üretimini artırarak kan kolesterol düzeyinin yükselmesine neden olurlar. Genellikle et, peynir, tereyağı, süt, yoğurt, kaymak ve krema gibi hayvansal kaynaklı yiyeceklerin bünyelerinde doymuş yağ bulunmaktadır.
Bu sayılan yiyeceklerin hepsinde, total yağ miktarı ve özellikle doymuş yağ miktarı fazla olduğundan kalp sağlığını korumak için bu tür yiyeceklerden sakınmalısınız.

Doymamış Yağ Nedir?
Doymamış yağlar, oda sıcaklığında sıvı veya yumuşaktırlar. Ayçiçek yağı, soya, pamuk ve mısırözü yağları ve yumuşak margarinler, zeytinyağı ve kanola yağı doymamış yağ yönünden zengindirler.
•  Tekli doymamış yağlar: Zeytinyağı, kanola yağı ve fındık yağında bulunur. Kan kolesterol düzeyini düşürmek için tekli doymamış yağların belirli ölçülerde ama mutlaka alınması gerekmektedir.
•  Yağlı balıklar, tekli ve çoklu doymamış yağ kaynaklarıdır ve bunlar kalp hastalığı riskini azaltmaktadır. Uskumru, sardalya, sardunya, alabalık, hamsi, palamut, lüfer beslenme planınızda yer alması gereken balıklardır.

Bitkisel Margarinler
Kalp sağlığını korumak için tereyağı ile aynı kaloriyi içermesine rağmen, tekli ve çoklu doymamış yağ içeren bitkisel margarinler tercih edilmelidir.
Kilo vermek istiyorsanız, doğru yağ tipini az miktarda kullanmalısınız. “Düşük yağlı” tekli ve çoklu doymamış yağı yüksek margarinleri de kullanabilirsiniz. “Düşük yağlı” margarinlerin kalorileri, diğer yağların içerdiği kalorinin yarısı kadardır.

Yemekleri Pişirirken Hangi Yağlar Kullanılmalı?
Yağlar yüksek kalori içerdikleri için yemeklerin pişirilmesi esnasında fazla miktarda yağ kullanmanız kilo almanıza neden olacak, kilo kaybetmenizi önleyecektir. Pişirmede kullandığınız yağ, çoklu doymamış yağ içeren ayçiçek, soya, pamuk ve mısırözü yağlarından biri ve tekli doymamış yağ içeren zeytinyağı veya kanola yağı olabilir ayrıca yumuşak margarinleri de kullanabilirsiniz.
Seçtiğiniz margarin ve sıvı yağın etiketini kontrol ediniz. Etikette aşağıdaki ibarenin yazılmış olmasına dikkat edin. “Doymuş Yağları Düşük, Çoklu veya Tekli Doymamış Yağları Yüksek” bu ibare çok önemlidir. Çünkü alelade bitkisel margarinler ve sıvı yağların çoğunda doymuş yağ miktarı yüksek olabilmektedir.
Yüksek Kolesterollü Yiyecekleri
Ne Zaman Azaltmalısınız?
Kolesterolünüz orta derecede yüksekse, yüksek kolesterollü yiyecekleri tamamen kısıtlamanıza gerek yoktur. Çünkü kanınızdaki kolesterolün tümü besinler yolu ile sağlanmamakta, vücudunuz tarafından da üretilmektedir, dolayası ile kolesterolünüzün yüksekliği , diyetteki kolesterole bağlı olmayabilir. Genellikle altı aylık bir beslenme planı uygulandıktan sonra kan yağlarında herhangi bir düşüş sağlanamazsa beslenme planına ilave olarak kan yağlarını düşürmek için ilaç önerilir.
Beslenme tedavisinde ilk etapta;
•  Sakatat: Karaciğer, beyin, böbrek, dil, dalak, yürek, işkembe.
•  Şarküteri: Sucuk, salam, sosis, pastırma.
•  Kabuklu deniz ürünleri: Karides, yengeç, istakoz vb.
•   Balık yumurtası, morina balığı.
•  Yumurta sarısı gibi yüksek kolesterollü yiyeceklerin 15 günde veya ayda 1 kez, az miktarda (1 porsiyon) tüketilmemesini öneriyoruz.

Posa ve Kolesterol
Beslenme programınızda bulunan posa, kolesterolünüzün düşmesine yardımcı olacaktır. Özellikle çözünebilir posa, kolesterolünüzü düşürür. Bu tip posanın bulunduğu yiyecekler aşağıda sıralanmıştır.
•   Kurubaklagiller: Kuru fasulye, nohut, barbunya, mercimek vb.
•   Sebzeler: Taze fasulye, bezelye vb.
•  Meyveler.
•   Yulaf, yulaf lapası
•  Yüksek posalı tahıllar: Kepekli ekmek, çavdar ekmeği, yulaf ekmeği, kepekli galeta, tuzlu kepekli diyet bisküvileri.
Eğer, besin yolu ile aldığınız posa miktarını artırırsanız su, çay, kahve gibi içeceklerden günde en az 8-10 bardak içmek gerekmektedir.

Aterosklerozun Risk Faktörleri
Kalp-damar hastalıkları kalp ve damarlardaki bozuklukları kapsamaktadır. Damar sertliği olarak bilinen ateroskleroz damar esnekliğinin azalması sonucu daralmasıdır ve zaman içinde damarın tıkanmasına yol açar. Aterosklerozun (damar sertliği) oluşumundan sorumlu en önemli faktör kandaki yüksek kolesteroldür, yani yüksek kolesterol kalp hastalıkları için bir risk faktörüdür, diğer risk faktörlerini şöyle sıralayabiliriz;
•  Yaş: yaşlandıkça hastalık riski artar. 45 yaşına gelmiş erkekler, 55 yaş ve üzerindeki kadınlar risk altındadır.
•  Cins: Kadınlar ostrojen hormonu (kadınlık hormonu) sayesinde menopoza kadar koruma altındadır, ancak menopoz sonrası risk artar. Erkek cinsiyetinde risk daha fazladır.
•   Kalıtım: Ailesinde kalp-damar hastalığı olanlar, diğer bir ifade ile birinci derece erkek akrabalarında 55 yaşından, kadın akrabalarında 65 yaşından önce infarktüs veya ani ölüm bulunanlar risk altındadır.
•  Tansiyon yüksekliği (hipertansiyon): Tansiyonu 140/90 mmHg veya daha yüksek olanlar ile tansiyon düşürücü hap kullananlarda risk daha fazladır.
•  Diyabet: Kalp-damar hastalıkları yönünden risk diyabeti olanlarda 2-5 kat daha fazladır.
•  Sigara içmek: 10 yıl süreyle günde en az 10 adet sigara içenlerde risk daha fazladır.

Anahtar Kelimeler: damar sertliği , kolesterol , iyi huylu kolesterol , kötü huylu kolesterol , yağlar

Paylaş ve Kaydet



EN ÇOK OKUNANLAR

EN SON EKLENENLER
BRANŞ DOKTORU KİMDİR?
Prof.Dr. Temel Yılmaz
Diyabet Ve Metabolizma

Diyabet Ve Metabolizma...

+ Devamını okumak için tıklayınız

  Acil
Yrd.Doç.Dr. Ayhan Özşahin
Adli Bilimler
Prof.Dr. Sermet Koç
Aile Hekimliği Ve Check-Up
Uzm.Dr. Cüneyt Özüak
Anatomi
Prof.Dr. Salih Murat Akkın
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Prof.Dr. Ercüment Yentür
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Prof.Dr. Mehmet Yaşar Kaynar
Cinsel Sağlık
Prof.Dr. Doğan Şahin
Çevre ve Halk Sağlığı
Uzm.Dr. Murat Fırat
Çocuk Hastalıkları
Prof.Dr. Haluk Çokuğraş
Diş hekimliği
Dt. Celal Yıldırım
Dt. Saba Eryılmaz
Diyabet Ve Metabolizma
Prof.Dr. Temel Yılmaz
Enfeksiyon Hastalıkları
Prof.Dr. Haluk Eraksoy
Farmakoloji
Prof.Dr. Aydın Barlas
Genetik Bilimler
Prof.Dr. Turgut Ulutin
Göğüs Cerrahisi
Prof.Dr. Kamil Kaynak
Göğüs Hastalıkları
Prof.Dr. Gül Öngen
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Prof.Dr. M. Cihat Ünlü
Kardioloji
Prof.Dr. Zeki Öngen
Klinik Beslenme
Prof.Dr. Ercüment Yentür
Kulak Burun Boğaz
Prof.Dr. Asım Kaytaz
Prof.Dr. Ferhan Öz
Psikiyatri
Prof.Dr. M. Kemal Arıkan
Sağlık Politikaları
Yrd.Doç.Dr. Haluk Özsarı
Sağlık Tartışma Platformu
Op.Dr. M.Şükrü Güner
Sağlıklı Beslenme Ve Diyet
Doç.Dyt Emel Özer
Seyahat Sağlığı
Prof.Dr. Volkan Korten
Sosyal Psikiyatri
Prof.Dr. Doğan Şahin
Termal Sağlık Ve SPA Wellness
Prof.Dr. M.Zeki Karagülle
Tıbbi Onkoloji
Prof.Dr. Adnan Aydıner
Tıp Hukuku
Prof.Dr. Faik Çelik
Tıp ve Sanat
Prof.Dr. Faik Çelik
Üroloji
Prof.Dr. Emre Akkuş
 

 
 
 
Copyright 2018 Tüm hakkı saklıdır. Designed by: OrBiT
RSS Kayıt Ol e-Bülten Kayıt Giriş Yap
saglikpaneli.com ANA SPONSORLARI
saglikpaneli.com İÇERİK SPONSORLARI


SAĞLIK MERKEZİ KISA YOLLARI
Acil | Kardioloji | Adli Bilimler | Kulak Burun Boğaz | Aile Hekimliği Ve Check-Up | Diyabet Ve Metabolizma | Çocuk Hastalıkları | Farmakoloji | Anatomi | Anesteziyoloji ve Reanimasyon | Çevre ve Halk Sağlığı | Diş hekimliği | Enfeksiyon Hastalıkları | Sağlıklı Beslenme Ve Diyet | Göğüs Cerrahisi | Seyahat Sağlığı | Üroloji | Sağlık Politikaları | Psikiyatri | Göğüs Hastalıkları | Genetik Bilimler | Tıbbi Onkoloji | Diş hekimliği | Sağlık Tartışma Platformu | Diş hekimliği | Klinik Beslenme | Diş hekimliği | Genel Konular | Beyin ve Sinir Cerrahisi | Kadın Hastalıkları ve Doğum | Termal Sağlık Ve SPA Wellness | Diş hekimliği | Tıp Hukuku | Tıp ve Sanat | Cinsel Sağlık | Sosyal Psikiyatri |
SAĞLIK KONULARI
Cinsel Sağlık | Çocuk Psikolojisi | Diyabet | Domuz Gribi | Ergenlik - Adolesan Sağlığı | Erken Boşalma | Fitnes | Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar | Grip ve Soğuk Algınlığı | Güzellik&Estetik | Hamilelik | HIV/AIDS | Hipertansiyon | İlkyardım | İnfertilite/Kısırlık | İnme | Kanser | Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi | Kuş Gribi | Obezite | Sağlık Mevzuatı | Sertleşme Sorunu | Ses Kısıklığı | Sigara | Stres | Tamamlayıcı Tıp |
Sağlık Paneli
Sağlık Paneli Hakkında | Kullanım Koşulları | Gizlilik Sözleşmesi | Yasaklı Ürünler | Ürün Listeleme Kuralları | Üyelik Sözleşmesi | Telif Hakları Hakkında | Güvenli Alışveriş, Satıcı ve Alıcı Sözleşmesi | Güvenli Ticaret ve Ödeme Sisteminin Tanımı | Kişisel Sağlık Profili Yetkilendirme Sözleşmesi | Doktor Üyelik Sözleşmesi | Bize Ulaşın | E-bültenler | Üye Doktorlar | Üye Kurumlar | Doktor Ara | Kurum Ara | Forum | Tartışma Platformu
A - Z
Branşlar A-Z | Slide Show A-Z | Kadın Sorunları A-Z | Erkek Sorunları A-Z | Çocuk Sorunları A-Z | Anketler A-Z | İnteraktif Araçlar A-Z